“Je mag niet dit en je mag niet dat… Geen cola, snoep of koeken! “
Een bericht over suiker, koeken én suiker waar je niet dik van wordt! Lijkt interessant, niet?
Grappig dat ik net nu dit blogbericht aan het schrijven ben. Enkele dagen geleden heb ik voor in onze winkel (bakkerij) nog een papier moeten maken om onze nieuwe suikervrije taartjes aan te kondigen...
Een tijdje geleden heeft Phara, de panaroma-diva, een reportage uitgezonden over de gevolgen van suiker en het nieuwe wondermiddel 'stevia'.
Wat is suiker?
Dat de mens slechts vier smaken kan onderscheiden is niets nieuw. Tijdens de lessen biologie hebben we deze smaken leren aanduiden op onze tong. De smaken zijn:- zoet;
- zout;
- zuur;
- bitter
Ontstaan van bietsuiker
De conflicten en blokkades door Napoleon tijdens de Franse revolutie hadden heel wat gevolgen. Frankrijk en de rest van het platteland in Europa werden helemaal lam gelegd. In 1808 kon men in Parijs geen suiker meer vinden of de prijs was gewoonweg onbetaalbaar. Suiker was een zeldzaam goed. Men gaat daarop op zoek naar vervang producten. Eerst in vruchten en later in wortels en knollen. De bietsuiker was geboren.
Na vijf jaar onderzoek van bietsuiker zijn er nieuwe zuiveringsprocessen ontdekt. Napoleon ziet meteen heel veel toekomst in deze industrie. Via een decreet* (*betekenis) komen er duizenden en duizenden hectare een bietsuikerteelt.
"Anekdote"
In de 13de eeuw zijn suiker en rijst symbolen van
rijkdom. Vlaanderen wordt erdoor gekenmerkt in
zijn gewoonten en recepten: rijstpap, rijsttaart,
suikertaart enz...
Al snel zijn er in ons ''rijk' 63 suikerfabrieken en raffinaderijen.
De eerste suikerfabriek vestigt zich in nabij Brussel. Dit was nog geen fabriek zoals we die vandaag de dag kennen. Vandaag hebben de fabrieken maar één doel: winst maken. Toen werd die geopend om experimenten uit te voeren en verder op onderzoek te gaan. De allereerste commerciële suikerfabriek vestigde zich in Luik. Dit was in 1812.
Niet veel later werden de blokkades van Napoleon te niet verklaard. De rietsuiker komt weer in Europa terecht en de productie van bietsuiker stort in elkaar. Veel fabrieken moeten hun deuren sluiten als gevolg van de zware concurrentie. Toch krijgen drie mannen de inheemse suikerproductie weer een beetje op gang. Hier hebben ze enorm veel geduld en moeite voor moeten doen. Ze hebben hier letterlijk en figuurlijk met man en macht aan gewerkt.
In 1848, een belangrijk jaar voor een heleboel sectoren. De slavernij werd afgeschaft. Wat dus ook betekende de prijs van rietsuiker enorm steeg. Goed voor het inheemse product 'bietsuiker' want de productie steeg weer enorm. De productie versterkte automatisch door de nieuwe innovaties in de teelt.
Concreet kunnen we dus over suiker zeggen dat deze gevormd wordt in de bladeren van suikerriet of suikerbiet. Dit komt door chlorofyl of fotosynthese.
In principe kan dus gezegd worden dat in elke plant waar 'chlorofyl' aanwezig is, er ook een zekere vorm van suiker is.
Toch zijn suikerriet en suikerbiet de belangrijkste bronnen van suiker.
Soorten suiker
Er zijn veel verschillende suikers. Eerst kunnen we onderscheid maken tussen
- geraffineerde suiker
- ongeraffineerde suiker
De geraffineerde suiker is veel witter en heeft een neutralere smaak en langere houdbaarheidsdatum. Om deze suiker te verkrijgen worden er processen uitgevoerd waarbij de positieve stoffen in suiker verdwijnen zoals mineralen en vitaminen.
Dit zijn twee belangrijke onderverdelingen van suiker. We hebben echter nog meer onderverdelingen. In de supermarkt hebben we een ruime keuze aan suiker.
- Kristalsuiker
- Suikerklontjes
- Poedersuiker/bloemsuiker
- Basterdsuiker
- Kandij
- Geleersuiker
- Rietsuiker
- Suikersiroop
- Glucose
- Fructose
Suiker is natuurlijk dus gezond?
Suiker is niet helemaal ongezond. Suiker bevat een heleboel vitamines en mineralen. Het is gewoon een kwestie van het juiste evenwicht te vinden.
80% van ons suikerverbruik nemen we op via de voeding. Dit zijn de verborgen suikers. We zien ze niet in hun vorm (klontje, kristalsuiker) maar ze zijn verwerkt in een product. Even verduidelijken:
Een dagmenu (fictief)
Ontbijt:
Een kommetje muesli gemixt met yoghurt. (De yoghurt is al op voorhand gesuikerd, anders vind ik die vies)
Glas appelsap
Tussendoor:
Een stukje cake, vers gebakken door de oma
Kopje koffie met twee klontjes suiker
Middag:
Een tasje soep en twee zwarte boterhammen met choco
Een glas fanta
Namiddag:
Een appel
Kopje thee, 1 klontje suiker
Avond
Tomatensoep met balletjes
Aardappelpuree, bloemkolen en kipfilet
Chocolademousse
Je beseft het misschien niet maar met bovenstaand dagmenu heb je een heleboel suikers binnen.
Ik heb de gesuikerde producten aangeduid met een kleurtje... zegt genoeg?
Zoals ik eerder al gezegd heb is een belangrijk evenwicht enorm belangrijk.
Om dat evenwicht te bewaren is er een belangrijk instrument in het leven geroepen...
Bekijk onderstaande afbeelding maar eens...
Bovenstaande afbeelding is 'de voedingsdriehoek'. De zaken die beneden staan moeten we vaak verbruiken, de producten die we bovenaan terug vinden mogen we slechts af en toe verbruiken.
Van onder naar boven
Niveau 1: beweging - sporten en bewegen is essentieel
Niveau 2: drinken van water of ongesuikerde producten is noodzakelijk. Koffie en thee drinken mag maar je mag de producten niet extra aanleggen van met suiker.
Niveau 3: boterhammen (5/12 sneden bruin brood) - aardappelen(3-5 stuks)
Niveau 4: 500gram groenten en 2-3 stuks fruit
Niveau 5: vlees, vis, ... 75-100 gram
Niveau 6: melkproducten: 2 a 3 glazen en 1 a 2 sneetjes kaas
Niveau 7: vetten - matig!
Niveau 8: restgroep: heel af en toe: ijsjes, chocolademousse, muesli, ...
De gevolgen van suiker
Sommige mensen vinden niet altijd een goed evenwicht tussen gezond en ongezond. Deze personen zullen als gevolg van een teveel aan suiker de weegschaal zien stijgen.
Jammer genoeg heeft die stijgende weegschaal grote gevolgen. Lees maar eens mee
Ps. Na het maken van dit blogbericht, ga ik misschien beslissen om op dieet te gaan... - ik word er bijna 'depri' van...
1. Diabetes (suikerziekte)
De pancreas staat in voor het aanmaken van insuline. Deze stof zorgt ervoor dat onze suikers die we opnemen via de voeding kunnen omzetten in energie.Diabetes kan optreden als er een storing is in deze insuline.
Er zijn twee soorten diabetes:
Type 1: Dit is een aangeboren ziekte en de pancreas produceert geen insuline. Men moet deze insuline zelf inspuiten.
Type 2: Dit is geen aangeboren ziekte, men kan deze ontwikkelen door een overdaad aan suiker. De pancreas produceert nog wel insuline maar deze wordt slecht gebruikt.
Deze vorm van diabetes wordt vaak ouderdomsdiabetes genoemd. De laatste jaren worden niet alleen oudere mensen getroffen met diabetes. Deze ziekte komt steeds meer en meer voor bij jongeren mensen.
Patiënten moeten regelmatig hun bloedsuikerspiegel meten. Dit doen ze aan de hand van een apparaat. Ze prikken in hun vinger en nemen een beetje bloed op. Dit apparaat zal zeggen hoeveel je bloedsuikerspiegel is. Patiënten kunnen hier dan hun conclusies uit trekken.
2. Suiker en kanker
Er is nog geen verband tussen suiker en kanker?
Groenten en fruit helpen nog steeds tegen de bestrijding van kanker. Deze producten bevatten eveneens suiker.
3. Tandjes
Hoor jij ook nog je oma zeggen: 'eet niet zo veel snoep want dat is slecht voor uw tandjes'
Haha, oma, leugenaar!
Uit de meest recente studies is gebleken dat er geen direct verband is tussen suiker en tandbederf. Het is echter weel zo dat er een verband is tussen voeding en tandbederf.
Gesuikerd fruit zoals bananen en druiven zijn een grote oorzaak van tandbederf.
Het is belangrijk om te weten dat tandbedef niets te maken heeft met de hoeveel voedsel maar wel met het aantal keren eten.
Voorbeeld:
Ochtend, middag en avond: een banaan
OF
Ochtend: 3 bananen
De hoeveelheid is hetzelfde maar je bananen spreiden is slechter voor de tanden. Op deze manier krijgen je tanden drie keer een 'stoot'. Bij drie bananen in de ochtend krijgen ze slechts één keer een stoot.
4. Obesitas
Ik plaats het hier op de vierde plaats maar eigenlijk moet dit veel honger komen. Dit is een grote doodsoorzaak in ons land. Een teveel aan suiker kan het gewicht verhogen waardoor vele mensen krijgen te kampen met obesitas. Net zoals suiker is ook vet een belangrijke factor. Teveel en te vettig eten is nooit goed. Denk maar aan kerstavond. Op mijn menu stond het volgende:
- Gefrituurde kaasballetjes (aperitief) -> Frituurvet is vet en kaas = vet
- Kaassoep -> Kaas = vet
- Kalkoen met salade en kroketten --> gebakken in frituurvet = vet
--> Yes, ik heb géén dessert genomen ;-)
Men doet dus heel snel aan overdaad. Obesitas is een extreme vorm van zwaarlijvigheid.
Dit heeft een heleboel gevolgen, de dood is het laatste gevolg.
Ervoor kan men te maken krijgen met:
- hart en vaatziekte
- hoge bloeddruk
- hoge cholesterol
- onvruchtbaarheid
- slaaptekort
- rugpijn
- depressie (laag zelfbeeld)
- ...
Dieren kunnen ook last hebben van overgewicht
Conclusie
Suiker is een product dat we moeten innemen om voldoende energie, mineralen en vitaminen te hebben. Suiker is niet negatief als we zorgen voor een goed evenwicht.
Eten met maten is dus de boodschap
Suikervervangers?
Suikervervangers, we kennen ze beter onder de naam 'zoetstoffen'.
Een zoetstof is geen natuurlijk product maar zijn kunstmatig gemaakt. Deze stof smaakt heel zoet en bevat zo goed als geen kilocalorieën.
Het is wel belangrijk om te weten dat zoetstoffen geen energie opleveren. We onderscheiden eveneens twee verschillende soorten zoetstoffen. Enerzijds hebben we de intensieve (zoeter dan suiker) en anderzijds de extensieve zoetstoffen (even zoet of minder zoet dan suiker). Ze worden vaak in combinatie gebruikt.
Ikzelf doe nooit suiker in mijn thee maar altijd een zoetstof. De zoetstof die ik gisteren gebruikte was eerder intensief. Ik had er een kleine hoeveelheid van ingedaan maar de smaak was veel te zoet en niet lekker meer.
Wij kennen zoetstoffen vooral van de light en zero-producten die volop in de opmars zijn.
Let wel op: zoetstoffen worden het beste gebruikt bij volwassenen en niet bij kinderen. Een kleine hoeveelheid kan al schadelijk zijn.
Stevia
Dit plantje kan het ons gemakkelijker maken om minder suiker te eten: stevia.
Het is een natuurlijk (geen kunststoffen) zoetmiddel waar je niet dik van wordt en waar je ook geen kanker van krijgt. Zeg maar dat stevia een onschuldig plantje is zonder enig nadelig effect.
Verschillende zoetstoffen zouden kankerverwekkend zijn. Denk maar aan de 'hype' rond aspartaam enkele jaren geleden. Plots stopte vele mensen met eten van producten waar aspartaam inzit.
Stevia wordt vaak bestempeld als wonderplantje. Het heeft echter jaren geduurd voor het plantje goedgekeurd werd door het Europees Parlement. Een beetje vreemd voor zo een wonderplantje.
Ontstaan
Stevia wordt al 1500 jaar gebruikt en wordt in verschillende landen verbouwt. De oorsprong van deze plant is terug te vinden in Paraguay(1). Ondertussen ookal in Brazilië(2), China(3), ...
De zoete smaakt vindt zijn oorsprong in de bladeren. Je kunt ze zowel vers al gedroogd gebruiken. Stevia is ongeveer 30 tot 300 keer zoeter dan suiker. Er zitten dan wellicht veel calorieën in denk je? Ook op die vraag is het antwoord negatief: stevia is caloriearm.
Niet herkend?
Professor Geuns van de KU Leuven (naamsverandering) doet al jaren moeite om stevia in de handel te krijgen. Hij doet al ongeveer 21 jaar onderzoek naar het plantje.
Vanaf 14 november is de zoetstof officieel toegelaten in Europa. In december komt de eerste chocolade met stevia al op de markt in België.
Volgens de professor gaat het suikerverbruik niet dalen maar er zijn wel meer mogelijkheden. Stevia kan ook gebruikt worden in frisdranken.
Zelfs positief?
Volgens verschillende bronnen zou stevia zelfs positief zijn voor huidaandoeningen. Het zoetstof zou eveneens ook niet schadelijk zijn voor onze tanden.
Stevia zou eveneens een inwendig positief effect hebben op diabetes en cholesterol.
Kopen dus!
Nu,
ik ben best wel benieuwd naar de reportage van panaroma. Ik hoop dat ik hetzelfde beeld als nu blijf behouden. Ik ga dus snel de reportage opzetten! :-) (I love de digibox: opnemen en zelf kijken wanneer je wil)
Suiker
Geen opmerkingen:
Een reactie posten